Infoblad kaneel


1. Hoe groeit kaneel?

Kaneel is een specerij (kruid).

Kaneel komt van de kaneelboom. Het de bast (schors) van jonge takken van de kaneelboom.

De altijd groene kaneelboom kan wel 6 meter groot worden. Maar meestal wordt de boom twee tot drie keer per jaar gesnoeid. Zo zorgen ze ervoor dat het een lage struik blijft.

De kaneelboom heeft lange donkergroene bladeren met kleine gele bloemen. De bloemen veranderen later in donkerpaarse bessen.

Om kaneelstokjes te krijgen, laten ze de takken van de kaneelboom ongeveer twee meter lang groeien. Dan kappen ze de takken eraf. Die snijden ze in dunne reepjes en ze halen de bast eraf. Deze bast is de kaneel. De bast rolt vanzelf op tijdens het drogen. Zo ontstaat het kaneelstokje.

Bij het drogen worden de kaneelstokjes vanzelf bruin.
Een kaneelboompje kan na zeven jaar voor het eerst worden geoogst. Hierna duurt het weer vier tot vijf jaar tot er weer geoogst kan worden.

2. Waar groeit het?

De kaneelboom groeit vooral in Sri Lanka, maar ook in Indonesië, in Brazilië en Egypte.

De kaneelboom groeit alleen in een tropisch klimaat, en dan het liefst aan de kust. Hij houdt van warmte en schaduw.

3. Hoe wonen en werken de mensen die het product verbouwen?

In Vietnam hebben boeren kleine kwekerijtjes voor jonge kaneelboompjes. Ze planten de boompjes uit in het bos. Daar staan de boompjes lekker in de schaduw en groeien ze goed. Na een paar jaar kan de kaneel geoogst worden.De boeren hebben ook koeien en buffels. Die grazen ook in het bos.

4. Hoe wordt het product uit de grondstof vervaardigd?

De gedroogde kaneelstokjes zijn klaar voor gebruik. Je kunt ze zo in de winkel kopen.

Maar je kunt kaneel ook gemalen kopen. Dat malen gebeurt tegenwoordig in computergestuurde machines. Bij het malen is het belangrijk dat het niet te warm wordt, anders gaat veel van de geur verloren.

Vaak wordt kaneel gemengd met andere specerijen. Je kunt in de winkel bijvoorbeeld koekkruiden kopen: een mengsel van kaneel, nootmuskaat, kruidnagel, gemberpoeder, kardemom en witte peper.

5. Hoe komt het product naar Nederland?

De kaneelstokjes worden verpakt in kartonnen dozen en balen. Deze gaan in een container. De containers worden goed gelucht zodat ze niet te vochtig worden. Ook mag het niet te warm zijn. De containers gaan per schip naar Nederland.

In Nederland wordt de kaneel naar specerijen-bedrijven vervoerd. Daar wordt de kaneel schoongemaakt, eventueel gemalen en verpakt voor verkoop.

6. Wie verdienen er aan en hoeveel?

Kaneel is een duur product. Vooral vroeger was het veel geld waard. Nu is het nog steeds vrij duur.

7. Wat is de geschiedenis van kaneel?

Kaneel werd vroeger, net als nu, gebruikt in koek en gebak. Maar ze gebruikten het ook als geneesmiddel tegen nierontstoppingen, verkoudheid, moeilijke spijsvertering en een slechte adem.

Kaneel bestaat al heel lang. Oorspronkelijk kwam kaneel uit Sri Lanka. Het groeide daar in het wild.

In 1580 hadden de Portugezen Sri Lanka (dat heette toen: Ceylon) veroverd. Zo waren zij de baas over de kaneelhandel in de wereld. In het midden van de 17 e eeuw veroverderden de Hollanders Sri Lanka. Toen werden zíj de baas over de kaneelhandel.

Kaneel was veel geld waard en daarom werd er om gevochten. In 1796 veroverden de Engelsen Sri Lanka. Nu waren zíj de enige kaneelhandelaren. Totdat de Nederlanders er in Indonesië in slaagden om ook daar kaneelplantages aan te leggen.

Sindsdien exporteert Indonesië ongeveer 8.miljoen (8.000.000) kilo kaneel per jaar!

LANGER GELEDEN

Voordat kaneel door de Europeanen was ontdekt, kenden de Arabieren kaneel al. Zij beweerden dat het uit de nesten van wilde roofvogels kwam en dat zij tijdens het verzamelen van kaneel werden aangevallen door deze roofvogels.

Nog langer geleden:

2800 jaar voor Christus werd kaneel al genoemd in het kruidenboek van de Chinese Keizer Shennung. Ook in het oude Egypte was kaneel al bekend. Het werd gebruikt in parfum.

Kaneel komt ook voor in de Bijbel, waar staat dat Mozes het gebruikte voor zalf-olie.

Kaneel werd vroeger zo hoog gewaardeerd, dat kaneel zelfs een waardig geschenk kon zijn voor koningen en andere hoogheden.

8. Hoe gebruiken we het?

Kaneel is zoet en een beetje pittig tegelijk.

Kaneel wordt gebruikt als smaakmaker in zoete gerechten, zoals appelmoes of stoofperen, en in vele soorten gebak. Traditioneel wordt kaneel ook in snoep gebruikt, bijvoorbeeld in kaneelstokken, die op de kermis nog wel verkocht worden. Tegenwoordig wordt kaneel ook gebruikt als smaakmaker in thee en koffie.

In India wordt kaneel in allerlei vlees- en groente-gerechten gebruikt. Die gerechten noemen ze curry's

Verder wordt kaneel toegepast in likeur (alcoholische drank) en in parfum.

 

Een lekker recept met kaneel:

Warme appelschijven met crüsli voor 4 personen

Je hebt nodig:

  • 3 kopjes crüsli

  • 4 eetlepels zure room (of kwark)

  • 2 cl zonnebloemolie

  • kaneelpoeder

  • 3 appelen

Haal met een appelboor het klokhuis uit de appel. Snij de ongeschilde appel in schijfjes.

Verhit de olie en bak de appel op een matig vuur goudbruin. Bestrooi met kaneel.

Leg op elk bord enkele appelschijven, crüsli en een lepel zure room (of kwark).

 Appel-kaneel-pannenkoeken

Je hebt nodig:

  • 200 gram pannenkoekenmix

  • 3 zoetzure appels : schillen en in schijven snijden

  • kaneel

Maak het beslag volgens het pak. Strooi wat kaneel op de appelschijven. Smelt een beetje boter in een koekenpan. Leg een paar appelschijven in de pan. Schenk met een pollepel een beetje beslag over de schijven in de pan. Wacht tot de bovenzijde van de pannenkoek droog is geworden. Pannenkoek draaien en ook deze zijde bruin bakken. Gebakken pannenkoeken warm houden in bord boven kokende pan water. Serveren met stroop, (poeder)suiker of jam.

9. Leuke verhalen over het product

Een slaaf voor een ons kaneel?!

Er zijn tijden geweest dat kaneel net zo gewild en kostbaar was als goud. In de Romeinse tijd kostte een ons kaneel bijvoorbeeld even veel als een slaaf!

Gezegdes met kaneel:

  • Het leven is als een pijp kaneel, ieder zuigt eraan en krijgt zijn deel: iedereen krijgt leuke en minder leuke dingen in zijn leven.

  • Om gerst en kaneelwater lopen: van het kastje naar de muur gestuurd worden.

  • Hij is boven zijn kaneelwater: hij is dronken

De naam kaneel is afkomstig van het Latijnse woord "canella", wat rolletje betekent.